website door Carlos Gallupa

Het leven begint bij veertig

 

 

Waar de carrière van een veertigplusser tot voor kort zelden spannende wendingen nam, valt er voor deze groep vandaag de dag heel wat te beleven op de arbeidsmarkt. Bedrijven zijn steeds vaker bereid ook ‘ouderen' een nieuwe loopbaankans te bieden.

We werken gemiddeld zo'n veertig jaar van ons leven. Merkwaardig genoeg krijgen de eerste vijftien tot twintig jaar vaak echter de meeste aandacht. Van ons 25e tot ons 40e maken we carrière, onze functies worden uitdagender en ons salaris neemt toe. Wie vervolgens de leeftijd van vijfendertig of ouder bereikt, kon tot voor kort maar beter blijven zitten waar hij zit. Van echte loopbaanwendingen was niet of nauwelijks meer sprake. De ‘oudere werknemer' wordt eerder gezien als een ‘probleem' waar een beleid op moet worden losgelaten, dan dat bedrijven bereid zijn deze ‘senior' in aanmerking te laten komen voor een gewilde vacature. Maar tijden veranderen. De vergrijzing neemt toe en de overheid verwacht van werkend Nederland dat ze haar werkhorizon verlegt van achter in de vijftig naar middenin de zestig. Bovendien is ‘oud' allang niet meer oud. De vijfendertigplusser van vandaag staat met beide benen in de maatschappij, is fit en gezond, uiterst productief, kan bergen werk verzetten en beschikt daarnaast ook nog eens over een schat aan kennis en ervaring. Geholpen door de krapper wordende arbeidsmarkt, maken werkgevers steeds vaker van de nood een deugd en nemen de ‘oudere' sollicitant uiterst serieus.

Kapitaalvernietiging
‘"Het leven begint bij veertig, maar HR stopt er dan juist mee"', zo luidde heel lang mijn stelling. Maar eerlijk gezegd is dat aan het veranderen. Mensen die de 40 zijn gepasseerd staan nog middenin het werkend leven. De vraag naar kennis neemt alleen maar toe met als gevolg dat ook de oudere werknemer vandaag de dag nog prima carrièrestappen kan nemen.'
Aan het woord is organisatieadviseur Dr. Marc Schabracq die als arbeidspsycholoog verbonden is aan de Universiteit van Amsterdam. ‘Vergeet ook niet dat bedrijven en overheid heel wat geld hebben geïnvesteerd in deze groep mensen. Het zou je reinste kapitaalvernietiging zijn wanneer we ze zouden negeren. Wijsheid komt immers met de jaren. Daar kun je als bedrijf maar beter je voordeel mee doen.'
‘Wij nemen regelmatig sollicitanten aan die de leeftijd van vijfendertig al hebben gepasseerd. Sterker nog. Ook mensen van boven de vijftig nemen we aan', aldus Willem Daalder, programmamanager employability bij ING Nederland. ‘Leeftijd heeft geen voorspellende waarde als het gaat over het functioneren van mensen in een baan, langdurig in dezelfde functie leidt vaak tot minder functioneren en in tijden van verandering tot starheid. De mate waarin een medewerker zich heeft ontwikkeld wel. Dat is dan ook waar we op letten. Niet op hoe oud iemand is.' Het ouderenbeleid heeft ING inmiddels dan ook naar de prullenbak verwezen. Daalder: ‘We hebben het ouderenbeleid uit de cao gehaald en de ontziemaatregelen voor ouderen geschrapt. Leeftijd is hier niet langer een onderwerp.'  Ouderen brengen bovendien de nodige werk- en levenservaring met zich mee. Daalder: ‘Dat is ontegenzeggelijk waar. Ze zijn vaak rustiger, weten hoe de hazen lopen, weten vragen en problemen in een breder perspectief te plaatsen en kunnen soms als coach fungeren voor jongere collega's.' Maar hardnekkige vooroordelen zijn er ook. ‘Ouderen zijn duurder, minder flexibel en verzuimen vaker, zo luiden de bekende vooroordelen. We moeten eerlijk zijn, die vooroordelen spelen ook binnen onze organisatie. Het zijn echter hardnekkige misverstanden. De beweringen zijn niet waar. Het is nu aan bedrijven om het juiste beeld over het voetlicht te krijgen', aldus Daalder.

Energieker
Dat de ingesleten vooroordelen vaak op nie